Độ thẳng và độ phẳng: Cách đọc vùng dung sai và lựa chọn phương pháp đo

Độ thẳng và độ phẳng đều thuộc nhóm dung sai hình dạng. Chúng kiểm soát hình học của chính đặc tính được chỉ định và thông thường không cần chuẩn datum. Điểm khác nhau cốt lõi là phạm vi kiểm soát: độ thẳng có thể áp dụng cho một đường sinh trên bề mặt hoặc một đường tâm chiết xuất, còn độ phẳng kiểm soát toàn bộ một bề mặt. Một vài đường quét đạt độ thẳng chưa chứng minh toàn bộ mặt đạt độ phẳng. Số đọc đồng hồ so cũng chưa mặc nhiên là kết quả độ phẳng nếu cách đỡ, căn chỉnh và xử lý dữ liệu không phù hợp.

Độ phẳng mô tả hình dạng của một mặt; độ song song kiểm soát hướng so với datum. Độ nhám như Ra mô tả bất thường ở thang nhỏ hơn. Vì vậy, một mặt có thể rất phẳng nhưng bị nghiêng so với chuẩn, hoặc có Ra tốt nhưng vẫn cong do nhiệt và ứng suất dư.

Chi tiết mỏng có thể bị ép phẳng khi kẹp rồi cong trở lại sau khi tháo. Nếu bản vẽ yêu cầu trạng thái tự do, không được dùng lực gá để “sửa” hình dạng lúc đo. Trước khi đo dung sai chặt, cần làm sạch, loại bỏ ba via tại điểm đỡ, ổn định nhiệt và chọn phương án đỡ không quá ràng buộc.

Phay mặt có thể tạo sai lệch do dao, trục chính, lực kẹp và nhiệt. Mài phẳng thường cải thiện độ phẳng và độ nhám nhưng vẫn có nguy cơ cong do nhiệt hoặc ứng suất dư. Quy trình cần mặt gá ổn định, lượng bóc cân bằng, lượng dư phù hợp và đo sau khi chi tiết ổn định.

VietTech thực hiện phay CNC, tiện CNC, mài chính xác và đo kiểm theo bản vẽ. Phương pháp kiểm tra được lựa chọn theo loại đặc tính, dung sai, kích thước, khả năng tiếp cận và độ không đảm bảo đo; không mặc định mọi yêu cầu độ phẳng đều phải dùng cùng một thiết bị.

• Bản vẽ 2D và mô hình 3D cùng revision.
• Tiêu chuẩn dung sai áp dụng, đơn vị và quy tắc mặc định của bản vẽ.
• Bề mặt hoặc đường sinh được kiểm soát; chiều dài/phạm vi đánh giá.
• Dung sai độ thẳng, độ phẳng và các yêu cầu liên quan như song song, chiều dày, độ nhám.
• Trạng thái đo: tự do, gá theo chức năng hay phương án đỡ đặc biệt.
• Vật liệu, xử lý nhiệt, xử lý bề mặt và công đoạn áp dụng yêu cầu.
• Số lượng, yêu cầu mẫu đầu, mật độ điểm và định dạng báo cáo nếu có.